Η καρδιά της Πάρνηθας άδειασε: Λιγότερα από 30 ελάφια έχουν απομείνει στον δρυμό

 Έντονη ανησυχία προκαλεί η κατάσταση του κόκκινου ελαφιού στην Πάρνηθα, καθώς επιστημονικές μελέτες και μαρτυρίες από φορείς που παρακολουθούν το οικοσύστημα του Εθνικού Δρυμού καταγράφουν σημαντική συρρίκνωση του πληθυσμού του είδους στον πυρήνα του βουνού. Την ίδια στιγμή, προωθούνται νέες δράσεις προστασίας με τη δημιουργία δύο καταφυγίων, ενώ στο επίκεντρο της συζήτησης βρίσκεται και η αυξημένη παρουσία λύκων στην περιοχή.

Το κόκκινο ελάφι (Cervus elaphus), ένα από τα πλέον εμβληματικά είδη της ελληνικής άγριας πανίδας, αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της βιοποικιλότητας της Πάρνηθας. Ωστόσο, η εξέλιξη του πληθυσμού του τα τελευταία χρόνια έχει προκαλέσει προβληματισμό σε επιστήμονες και αρμόδιους φορείς.

Σύμφωνα με μελέτη που εκπονήθηκε για λογαριασμό του ΟΦΥΠΕΚΑ από το Εργαστήριο Άγριας Πανίδας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, ο πληθυσμός των ελαφιών στην ευρύτερη περιοχή της Πάρνηθας για το 2025 εκτιμάται ότι κυμαίνεται από 75 έως λιγότερα από 23, με πιθανότερη εκτίμηση τα περίπου 132 ζώα. Παράλληλα, έχουν καταγραφεί ομάδες ελαφιών εκτός των ορίων του Εθνικού Δρυμού, σε περιοχές όπως τα Δερβενοχώρια, η Τανάγρα και η Θήβα.

Ωστόσο, ο πρόεδρος του Συνδέσμου Πάρνηθας (ΣΥΝ.ΠΑ) Βασίλης Λαζάρου μίλησε στην Parnes News και υποστηρίζει ότι η εικόνα στον πυρήνα του δρυμού είναι ιδιαίτερα ανησυχητική. Όπως αναφέρει, στην «καρδιά» του βουνού ενδέχεται να έχουν απομείνει μόλις λίγες δεκάδες ελάφια, με τις εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για περίπου 30 ζώα. Οι σχετικές καταγραφές έχουν, σύμφωνα με τον κ .Λαζάρου, διαβιβαστεί στις αρμόδιες αρχές και στον εισαγγελέα Περιβάλλοντος.

Οι λύκοι στο επίκεντρο της συζήτησης

Η παρουσία των λύκων στην Πάρνηθα αποτελεί βασικό σημείο αντιπαράθεσης. Εκτιμήσεις κάνουν λόγο για περίπου 60 λύκους στην περιοχή. Ο πρόεδρος του ΣΥΝ.ΠΑ. μας αναφέρει ότι μπορεί να υπάρχουν ακόμη και πάνω από 100 ζώα.

Σύμφωνα με κ. Λαζάρου, η αυξημένη παρουσία των θηρευτών ωθεί τα ελάφια να εγκαταλείπουν τον φυσικό τους βιότοπο και να κινούνται προς κατοικημένες περιοχές αναζητώντας ασφάλεια. Τα τελευταία χρόνια έχουν πολλαπλασιαστεί οι εμφανίσεις ελαφιών σε δρόμους και γειτονιές γύρω από την Πάρνηθα, αυξάνοντας παράλληλα τον κίνδυνο ατυχημάτων.

Παράλληλα, συνεχίζεται η συζήτηση για πιθανές παρεμβάσεις στη διαχείριση του πληθυσμού των λύκων, μετά και τις αλλαγές που έχουν επέλθει σε ευρωπαϊκό επίπεδο ως προς το καθεστώς προστασίας του είδους.

Κίνδυνος γενετικής υποβάθμισης

Επιστήμονες επισημαίνουν ότι ενδεχόμενη περαιτέρω μείωση του πληθυσμού των ελαφιών κάτω από ένα κρίσιμο όριο, που υπολογίζεται στα 50 ζώα, θα μπορούσε να οδηγήσει σε φαινόμενα αιμομιξίας και σοβαρά γενετικά προβλήματα, απειλώντας τη μακροχρόνια βιωσιμότητα του είδους στην περιοχή.

Δύο νέα καταφύγια για την προστασία του είδους

Στο πλαίσιο των προσπαθειών διατήρησης του κόκκινου ελαφιού, ο ΟΦΥΠΕΚΑ προχωρά στη χρηματοδότηση δύο νέων καταφυγίων στην Πάρνηθα, έπειτα και από πρωτοβουλίες του Δήμου Αχαρνών και άλλων φορέων.

Το πρώτο καταφύγιο θα καλύπτει έκταση περίπου 250 στρεμμάτων στον ορεινό όγκο της Πάρνηθας, προσφέροντας έναν ασφαλή χώρο όπου τα ελάφια θα μπορούν να κινούνται προστατευμένα από εξωτερικούς κινδύνους.

Το δεύτερο, μικρότερο καταφύγιο, έκτασης περίπου 25 στρεμμάτων, προγραμματίζεται να δημιουργηθεί στο κτήμα της Αμυγδαλέζας και θα λειτουργεί τόσο ως χώρος περίθαλψης ζώων όσο και ως κέντρο περιβαλλοντικής ενημέρωσης και εκπαίδευσης για μαθητές, οικογένειες και επισκέπτες.

Παρεμβάσεις από τον Δήμο Αχαρνών

Ο Δήμος Αχαρνών βρίσκεται μεταξύ των φορέων που έχουν αναλάβει πρωτοβουλίες για την προστασία του είδους. Ο δήμαρχος Αχαρνών, Σπύρος Βρεττός, έχει εκφράσει επανειλημμένα την ανησυχία του για τη μείωση του πληθυσμού των ελαφιών και την αυξημένη παρουσία λύκων στην περιοχή, ενώ την ίδια ώρα τονίζει μέσα από την Parnes news την ανάγκη συντονισμένων ενεργειών από όλους τους αρμόδιους φορείς.

Όπως μας είπε ο κ. Βρεττός:  «ο πληθυσμός των ελαφιών μειώνεται δραματικά και πλέον μόνο μερικές δεκάδες έχουν απομείνει στο βουνό της Πάρνηθας. Δεν θέλουμε να εξαφανιστεί αυτό το σπάνιο είδος θηλαστικού, μοναδικό σε όλη την Ελλάδα. Με συντονισμένες κινήσεις, σε στενή συνεργασία με το Υπουργείο, τον ΟΦΥΠΕΚΑ και όλους τους αρμόδιους φορείς προσπαθούμε να τα προστατέψουμε από όλους τους κινδύνους που τα απειλούν. Σημαντικό είναι το πρόβλημα της αυξημένης παρουσίας των λύκων, οι οποίοι μάλιστα πλέον απαντώνται μέχρι και στα όρια του αστικού ιστού. Οι προσπάθειες της Δημοτικής Αρχής δε σταματούν. Η προστασία της πανίδας, ο σεβασμός στη φύση και το περιβάλλον αποτελούν βασικές προτεραιότητές μας, πόσο μάλλον για την Πάρνηθα, η οποία παραμένει ο βασικότερος “πνεύμονας” της Αττικής. Συνεχίζουμε δυναμικά, σε στενή συνεργασία πάντα με το εξειδικευμένο επιστημονικό προσωπικό και είμαι βέβαιος πως το αποτέλεσμα θα μας δικαιώσει» καταλήγει ο Δήμαρχος Αχαρνών.